Bilgi Savaşları: Ekonomik Savaş nedir?

Özellikle son yıllarda sıklıkla karşılaştığımız bilgi savaşı yöntemlerinden olan ekonomik bilgi savaşı, herhangi bir askeri müdahalede bulunmadan saldırılan ülkenin ekonomik gücünü zayıflatarak olası müdahaleleri kolaylaştırma yönüyle karşımıza çıkmaktadır. Nitekim bir ülkenin tam bağımsızlığı ekonomiden geçer. Yakın döneme bakıldığında Katar’da, Suudi Arabistan’da ya da Rusya’da yaşananlar ekonomik savaşın gücünü ortaya koymaktadır.

Ekonomik savaş kavramı, bilgi sistemleri ile ekonomik unsurların bir bileşkesidir. Bilginin en önemli güç olduğu günümüzde, bilginin satışı ve bilgiye erişim ülkelere yüklü miktarda ekonomik değer olarak yansımaktadır. Dolayısıyla herhangi bir ülkenin ekonomik bilgi sistemlerine erişiminin engellenmesi, ülkelerin ekonomik çöküntü içerisine girmelerine sebep olabilecektir.[1]

Ekonomik Savaş Süreci

Ekonomik savaş öncelikle bilgi blokajı ve daha sonra da bilgi emparyalizmi ile yapılır. Ekonomik bilgi blokajı, önemli bilgi materyalinin aralıksız akışına dayanmaktadır. Bir bilgi barajı bir ülkenin uluslararası haberleşmeye erişimini engeller. Örneğin o ülkenin uluslararası finansal işlemleri mümkün olmaz. Ekonomik bilgi blokajı etkinin şiddet olmadan yaratılmasıdır. Bilgi ve uzmanlığın internet içindeki ticareti, ekonomik bilgi blokajına günümüzde daha da farklı bir boyut getirmektedir. Bilgi emperyalizmi “ekonomi savaştır” fikrine dayanmaktadır.[2]

Ekonomik Bilgi Savaşı

Ekonomik Bilgi Savaşı nedir?

Libicki kendi ifadesiyle “ekonomik savaşın bilgi savaşı ile olan evliliğini”, daha önce bahsettiğim bilgi blokajı ile bilgi emperyalizmi olarak 2 şekilde tanımlamaktadır. Libicki, bilgi akışı ve erişimi kesilmiş devletlerin ayakları üzerinde duramayarak ağır tahribatlara uğrayacaklarını ifade etmektedir.

Ekonomik Bilgi savaşıyla ilgili bir diğer tanımda; “bilgi ticaretinin gerçekleşmesi için bilgi ekonomilerine karşı yapılan savaştır. Devlet politikasının bir aracı olarak ticarette kullanılan bilginin manipülasyonunu içerir.”şeklindedir.[3]

Özetle; ekonomik bilgi savaşı ekonomide kullanılan bilgi girişinin kesintiye uğratılması ya da engellenmesi suretiyle karşı tarafın zarara uğratılmasını amaçlamaktadır. Bir ülkenin ekonomisinin lokomotifi olarak değerlendirilen sektörüne ait bilgiler o ülke için hayati, önem taşımaktadır. Dünyada birçok ülke dış ticaretini belirli kalemde malların satışı üzerine dayandırmaktadır. Bazı ülkeler sadece yer altı zenginliklerini bazıları ise sadece gıda, yas sebze ve meyve gibi ürünleri ihraç edebilmektedir. Bu ülkeler için belirli sektörlere ait bilgiler hayati önem taşımaktadır.

“Dünyada o alanda doğru veya yanlış çıkan haberler, dedikodular, istatistikler, sağlığa veya diğer sektörlere etkileri gibi yayınlar ülke dış ticaretini ve dolayısı ile ekonomisini doğrudan etkileyebilmektedir.”[4] Ekonomik bilgi savaşının en önemli dayanığı, Batılıların, azgelişmiş ülkelerdeki ulusçu eğilim ve hareketlere karşı olmaları ve kendi ekonomik yapılarından kaynaklanan bir zorunluluk olmasıdır.[5]

Ülkelerin, çağımızda yeniden şekillenen savunma ihtiyaçları, sadece askeri anlamda duyulan ihtiyaçlar olmaktan çıkarak, devletlerin faaliyet gösterdiği her alandaki yabancı girişimlere karşı, bu alanların savunulmasını gerektiren bir yapıya bürünmüştür. Çağımızdaki hızlı değişim ve tehdit kavramının farklılaşması, ülkelerin ekonomik değerlerinin, küresel rekabet ortamında başka ülke şirketleri tarafından satın alınmasını, ulusal güvenliği tehdit eden girişimler olarak kabul edilmektedir.

[1] ÜNAL Ahmet Naci, YARMAN Sıddık, Teknolojik Gelişmeler Işığında Yeni Savunma Kavramları ve Strateji Belirleme, SAVTEK 2002, Savunma Teknolojileri Kongresi, 24-25 Ekim 2002, ODTÜ, Ankara, sy.217

[2] AHVENAİNEN Sakari, About İnformation Warfare, Finnish Defence Forces, 24th January 2000, sy. 24-25

[3] SAĞSAN Mustafa, Bilgi Savaşı:Siperlerden Klavyelere Taşınan Savaşın Anatomisi, Psikolojik Harp İstihbaratı Avrasya Dosyası Uluslararası İlişkiler ve Stratejik Araştırmalar Dergisi Yaz 2002 Fasikül: 23 Cilt: 8 Sayı: 2, sy.229

[4] ERDAL Murat, Teknoloji ve Ulusal Güvenlik, İstanbul Üniversitesi, Siyasal Bilgiler Fakültesi, İşletme Bölümü, sy.9

[5] AYDOĞAN Metin, Türkiye’yi Bekleyen Tehlikeler Bitmeyen Oyun Kumsaati Yayınları, 11. Baskı, Ağustos 2002, sy.303

News Reporter

Bir Cevap Yazın

%d blogcu bunu beğendi: